Voor wie de afgelopen jaren de overstap overwoog naar elektrisch rijden, is 2026 een vreemd kanteljaar geworden. Begin januari liepen de verkoopcijfers van nieuwe elektrische auto's in Nederland met 35 procent terug vergeleken met dezelfde maand in 2025. Waar de EV-revolutie nog maar een jaar geleden onstuitbaar leek, zitten dealers nu met volle showrooms en krimpende ordernummers. De reden is niet dat Nederlanders ineens verliefd zijn op benzine, maar dat de rekenmachine ander werk doet sinds 1 januari.
Tientallen procenten minder EV's in de showroom
De cijfers van het eerste kwartaal liegen er niet om. In januari registreerden importeurs 7.165 volledig elektrische auto's, tegenover 11.089 in januari 2025. Dat betekent in absolute zin bijna vierduizend minder auto's. Voor een markt die in 2025 nog op 40,2 procent elektrisch aandeel zat, is dat een flinke deuk. Nederland liep jarenlang voorop in Europa, maar de voorsprong smelt zichtbaar weg.
Opvallend is dat de daling zich volledig concentreert op de nieuwverkoop. De tweedehandsmarkt voor elektrische auto's blijft stabiel en prijzen dalen daar zelfs, wat juist aantrekkelijk is voor particuliere kopers. Het probleem zit bij de zakelijke rijder en bij de consument die een nieuwe auto wil aanschaffen.
Hoe de korting uit de wegenbelasting verdween
De grootste klap komt van de motorrijtuigenbelasting. In 2025 betaalde je als EV-rijder nog maar een kwart van het reguliere MRB-tarief, een korting van 75 procent. Per 1 januari 2026 is die korting teruggeschroefd naar 30 procent, wat betekent dat je plotseling 70 procent van het volledige tarief moet afrekenen. Voor een Tesla Model 3 of Volkswagen ID.3 komt dat neer op zo'n 200 tot 280 euro per kwartaal, afhankelijk van de provincie waar je woont.
Het kabinet heeft de afbouw vastgelegd in het Belastingplan 2026. In 2029 zakt de korting door naar 25 procent en in 2030 verdwijnt ze helemaal. Plug-in hybrides zitten sinds dit jaar op het volledige tarief, zonder enige aftrek. Op papier is dat eerlijker, omdat een zware elektrische auto evenveel wegslijtage veroorzaakt als een zware benzineauto. In de praktijk betekent het dat de financiële prikkel die de EV-markt in Nederland groot maakte, grotendeels is weggevallen.
De hybride ruikt zijn kans
In dezelfde maand waarin de EV-verkoop wegzakte, schoot de hybride omhoog. Met 17.571 registraties kwamen er 18 procent meer hybrides bij de Nederlandse kopers terecht. Het is de enige aandrijfvorm die duidelijk groeit. Dat is geen toeval. Consumenten die vroeger voor volledig elektrisch kozen, gebruiken nu de hybride als tussenstap: lagere bijtelling dan benzine, geen actieradius-angst, en voorlopig geen dure laadpaalperikelen.
De mild-hybride is daarbij de stille winnaar. Bij modellen van Toyota, Hyundai en Kia krijg je een kleine elektrische ondersteuning zonder dat je moet laden. Voor wie alleen woon-werkverkeer rijdt en een rustig leven prefereert boven technologie-enthousiasme, is dat een prima compromis. Meer informatie over de algemene keuze tussen brandstof en stekker lees je in onze eerdere analyse van elektrische auto's.
Wat merken eraan doen
De autofabrikanten zitten niet stil. Mercedes lanceert dit jaar de nieuwe volledig elektrische GLC op een 800-volt architectuur, waarmee je aan een snellader tot 330 kW kunt opnemen. Dat brengt de laadtijd van 10 naar 80 procent terug naar zo'n vijftien minuten. BMW komt met een vernieuwde iX3, Kia brengt de EV3 voor onder de 40.000 euro, en Skoda kondigt de Epiq aan als instap-EV. Dat laatste segment is hard nodig, want de gemiddelde aanschafprijs van een elektrische auto zit nog altijd ruim boven die van een vergelijkbare benzineauto.
Op techniekgebied blijft Nederland ondertussen een speeltuin voor autonoom rijden. In maart werd Tesla Full Self-Driving als eerste Europese land goedgekeurd, wat laat zien dat de overheid wel degelijk technologische vooruitgang omarmt, alleen niet meer via de belastingkorting.
Hoe je als koper slim reageert
Als je dit jaar een nieuwe auto moet kiezen, is het rekenwerk verschoven maar niet hopeloos. Voor zakelijke rijders blijft de bijtelling van 17 procent op elektrische auto's tot 30.000 euro cataloguswaarde zeer aantrekkelijk, ook met de hogere MRB. Voor particulieren loont het om verder te kijken dan de aanschafprijs: lagere brandstofkosten, minder onderhoud en een energieleverancier met een dynamisch tarief kunnen de balans alsnog doen doorslaan. De ANWB heeft een overzicht van alle kostenposten voor wie het exact wil doorrekenen.
Een slimme zet is bovendien kijken naar de tweedehandsmarkt. Een twee jaar oude EV staat nu fors onder de nieuwprijs, terwijl de accu nog minstens acht jaar mee gaat. Voor de gemiddelde kilometerrijder is dat wellicht interessanter dan een nieuwe auto uit de showroom. Meer over betaalbare opties lees je in ons stuk over betaalbaar elektrisch rijden in 2026.
Waarom dit nu speelt
De markt beweegt zich nu in een overgangsfase. De overheid wil zo snel mogelijk af van fiscale uitzonderingen, de fabrikanten bouwen door aan goedkopere modellen en de consument wacht af. Dat wachten zal niet lang duren: in 2027 gaat de bijtellingsstaffel opnieuw veranderen, de verwachte EV-modellen voor onder de 25.000 euro komen in de loop van 2026 in de showroom, en de groothandelsprijs van elektriciteit staat onder druk. Tegen die tijd is de elektrische auto opnieuw een logische keuze, zij het zonder het fiscale voordeel dat Nederland zo lang onderscheidde van de rest van Europa.
Voor wie nu met een autoverkoper in gesprek is, luidt het advies simpel: reken het volledige plaatje door. De EV is niet dood, maar staat voor het eerst in jaren op gelijke voet met zijn benzinebroers. En dat maakt de keuze eerlijker, maar ook lastiger.